SKR03 mu SKR04 mü: iki hesap planı arasındaki fark – ve size hangisi gerekli

Hesap planı bir numara listesidir: her gelir türü ve her gider türü sabit bir numara alır. SKR03 ve SKR04 bu türden iki listedir – aralarındaki fark yalnızca numaraların sırasıdır, içerik değil. Yüzde 19 KDV'li hasılatınız SKR03'te 8400, SKR04'te 4400 adını taşır. Aynı işlem, iki numara.

Mali müşaviriniz varsa aslında bir şey seçmiyorsunuz: onun bürosunun çalıştığı planı devralırsınız, aksi hâlde rakamlarınız oraya yanlış yere düşer. Mali müşaviriniz yoksa, basit gelir-gider hesabı tutuyorsanız SKR03'ü seçin – Almanya'da adı „Einnahmen-Überschuss-Rechnung", kısaca EÜR, yani gelirlerle giderlerin yalın karşılaştırması. Bilanço düzenliyorsanız SKR04'ü seçin. Seçimin kendisinden önemlisi zamanlamadır: hesaplarınıza ilk kayıtlar düştüğü anda o hesap planından çıkmanız neredeyse mümkün olmaz.

Bu yazı genel bilgi verir, vergi veya hukuk danışmanlığının yerini tutmaz.

İçindekiler

1. SKR03 ve SKR04 aslında nedir
2. Tek gerçek fark: sıralama
3. Aynı kayıt, iki numara – günlük hesapların karşılaştırması
4. Hangisini seçersiniz? Bir ön soru ve üç durum
5. EÜR'de hesap planının bir önemi var mı?
6. Sonradan değiştirmek: neden çoğunlukla artık olmuyor
7. Büronuzdan farklı bir plan seçtiyseniz ne olur
8. office1.cloud'da hesap planını ayarlamak
9. Sık sorulan sorular

SKR03 ve SKR04 aslında nedir

SKR, Almanca „Standardkontenrahmen" yani standart hesap planı ifadesinin kısaltmasıdır. Amacı şu: siz „8400"e kayıt attığınızda ve mali müşaviriniz „8400"ü okuduğunda ikiniz de aynı şeyi kastedersiniz – yüzde 19 KDV'li hasılatı. Yani 8400 yazılımınızın uydurması değil, DATEV'in yayımladığı ve her yıl güncellediği bir listenin satırıdır.

Söz konusu iki listenin resmî adları şöyle:

• SKR 03 – „Standardkontenrahmen – Prozessgliederungsprinzip" (işletme sürecine göre düzen), DATEV ürün no. 11174, 2026 için geçerli
• SKR 04 – „Standardkontenrahmen – Abschlussgliederungsprinzip" (yıl sonu finansal tablolara göre düzen), DATEV ürün no. 11175, 2026 için geçerli

Her iki belgeyi de DATEV'den ücretsiz indirebilirsiniz. İkisi de yaklaşık 40 sayfadır ve her biri binin epey üzerinde hesap listeler. Günlük işlerinizde bunlardan yaklaşık yirmisi gerekir.

Hesap planı bir zorunluluk değildir. Kanun kayıtlarınızın izlenebilir olmasını ister – size bir numara dayatmaz. SKR03 ve SKR04 sektör standardıdır, çünkü mali müşavirler bunlarla çalışır; bir kanun maddesi onları saydığı için değil.

Tek gerçek fark: sıralama

Adları zaten ele veriyor. SKR03 sürece göre sıralanmıştır, yani kabaca paranın işletme içindeki yolculuğuna göre: önce neye sahip olduğunuz ve ne koyduğunuz, sonra banka ve kasa, sonra alımlar, sonra giderler, sonra hasılat.

SKR04 ise yıl sonu finansal tablolara göre sıralanmıştır. Sınıfları bir bilançoyla aynı sırayı izler: duran varlıklar, dönen varlıklar, özkaynak, yabancı kaynak – ardından gelirlerin giderlerden önce geldiği kâr-zarar hesabı.

On hesap sınıfı yan yana şöyle görünüyor. Bu terimlerin hiçbirini bilmeniz gerekmiyor – yalnızca satırların ne kadar açıldığına bakın:

Buradan, tereddüt hâlinde ikisini ayırmanızı sağlayan pratik kural çıkar: SKR03'te hasılatınız 8 ile, SKR04'te 4 ile başlar. Bir raporda başında 8 olan hasılat görüyorsanız, o SKR03'tür.

Aynı kayıt, iki numara – günlük hesapların karşılaştırması

Kayıtlarınızın büyük bölümü bu hesaplardan geçer. Numaralar DATEV'in 2026 hesap planlarından alınmıştır.

Üçüncü ve beşinci satır, karıştırmanın neden pahalıya patladığını gösterir: 1200, SKR03'te banka hesabınız, SKR04'te ise müşterilerden açık alacaklarınızdır. Aynı sayı, tamamen farklı iki anlam. Yanlış planla aktarılan bir belge bu yüzden aşağı yukarı doğru yere değil, tümüyle başka yere düşer.

Hangisini seçersiniz? Bir ön soru ve üç durum

Ön soru: hesap planına gerçekten ihtiyacınız var mı?

Programı yalnızca fatura yazmak için kullanıyor ve belgeleri yılda bir kez kutuyla büroya götürüyorsanız, kayıtları orada başkası atıyor demektir – ve hesap planı sorusu sizi tek bir noktada ilgilendirir: kâğıt yerine veri teslim etmek istediğinizde.

Ama giderleri programa girmeye, rapor almaya ya da veri dışa aktarmaya başladığınız anda her satıra bir hesap atarsınız. O andan itibaren hesap planına ihtiyacınız olur ve karar önem kazanır.

Durum 1: mali müşaviriniz var

O hâlde sorunun yanıtı zaten verilmiş – onun tarafından. Bürosunun sizin için hangi hesap planını tuttuğunu e-postayla sorun ve tam olarak onu ayarlayın. Tek cümle yeter:

Merhaba, muhasebemi kuruyorum. Benim için SKR 03 mü yoksa SKR 04 mü kullanıyorsunuz?

İleride veri teslim etmek istediğinizde iki bilgi daha zaten gerekecek: müşavir numarası ve müvekkil numaranız. Geri kalanı ön muhasebe yazımızda anlatılıyor.

Durum 2: mali müşavirsiz EÜR tutuyorsunuz

SKR03'ü seçin. Yapısı zaten kafanızda yaptığınız şeyi izler: para girdi, para çıktı, geriye ne kaldı. Sınıf 4 giderlerinizi, sınıf 8 hasılatınızı toplar. EÜR tutan biri SKR04'ün bilanço mantığına hiçbir yerde ihtiyaç duymaz.

Genellikle böyle çalışanlar: şahıs işletmeleri, serbest meslek sahipleri, Almanya'daki § 19 UStG küçük işletme düzenlemesinden yararlananlar ve § 141 AO'daki defter tutma sınırlarının altındaki küçük ticari işletmeler.

Durum 3: bilanço düzenliyorsunuz

SKR04'ü seçin. Bilanço, işletmenin sahip olduklarıyla borçlarını karşı karşıya koyar – EÜR'den belirgin biçimde daha zahmetlidir. SKR04'te tam da bu kalemler, sonradan finansal tablolarda göreceğiniz sırayla yer alır. Bu, her raporda yeniden sıralama yükünü sizden ve müşavirinizden alır.

Burada sık karıştırılan bir nokta var: karar veren hukuki biçim değil, kazancın tespit yöntemidir. Alman GmbH'si her zaman bilanço düzenler, bu yüzden orada genellikle SKR04 uyar. Şahıs işletmesi bilanço düzenleyebilir, ama çoğu durumda zorunlu değildir.

Zorunluluk ancak belirli sınırların üzerinde doğar. § 141 AO'ya göre defter tutma yükümlülüğü, takvim yılında 800.000 avroyu aşan toplam ciroda veya hesap döneminde 80.000 avroyu aşan ticari kazançta başlar. Sicile kayıtlı tek kişilik tacirler için § 241a HGB aynı tutarları belirtir; orada birbirini izleyen iki hesap dönemi üzerinden ölçülür.

Çoğu kişiyi rahatlatan bir ayrıntı: yükümlülük sınırı aştığınız anda başlamaz. § 141 fıkra 2 AO'ya göre ancak vergi dairesinin bildirimini izleyen hesap döneminden itibaren geçerlidir. Yani bir şey değişmeden önce size yazı gelir.

EÜR'de hesap planının bir önemi var mı?

Var, ama çoğu kişinin beklediğinden farklı biçimde. EÜR'ün kendisi için hesap numaralarına ihtiyacınız yok – gider türlerine göre toplamlara ihtiyacınız var. Numaralar ise bu toplamların çıktığı sıralama sistemidir.

Uygulamada şu demek: bir hesaba atadığınız her gider, bu sayede sonradan EÜR formunun hangi satırına gireceğini bilir. Akaryakıt doğru satıra „akaryakıt" yazdığınız için değil, arkasındaki hesap bir EÜR satırıyla bağlantılı olduğu için düşer. Bu bağlantıyı tam olarak hesap planı sağlar.

Bundan doğan raporlar açısından – EÜR, sonuç özeti, KDV beyannamesi – numaranın 4930 mu 6815 mi olduğu fark etmez. Önemli olan tek şey, atamayı yıl ortasında değiştirmemenizdir.

Sonradan değiştirmek: neden çoğunlukla artık olmuyor

Hesap planı, açıp kapattığınız bir görünüm ayarı değildir. Kaydedilen her satır o planın bir hesabına bağlıdır. Planı değiştirirseniz mevcut kayıtlar dayanak noktasını yitirir – ve içinde bulunduğunuz yılın raporları tutmaz.

Bu nedenle çoğu program geçişe yalnızca hiçbir kayıt atılmamışken izin verir. office1.cloud da aynısını yapar: aktif planın hesaplarında kayıt bulunduğu anda geçiş, verilerinizi sessizce eğip bükmek yerine reddedilir.

Bu yazının asıl önerisi de buradan çıkıyor: soruyu ilk kayıttan önce çözün, ilk çeyrek bittiğinde değil. Büroyu aramak iki dakika sürer. Sonradan geçiş, hesap yılını yeniden kurmak demektir.

Yıl ortasında diğer plana ihtiyacınız olduğunu fark ederseniz iki uygulanabilir yol kalır: geçişi bir sonraki hesap dönemine planlamak ya da içinde bulunduğunuz yılı müşavirinizle birlikte düzeltmek. İkisi de bir şey silmeden önce konuşulmalıdır.

Büronuzdan farklı bir plan seçtiyseniz ne olur

Mali müşavir tarafındaki veri aktarımı, kayıtlarınızı hesap numaralarına göre dağıtır. Plan uyuşmuyorsa rakamlar reddedilmez, yanlış kaydedilir. 8400 numaralı hesaptaki hasılatınız SKR04'te, hasılatla hiçbir ilgisi olmayan bir aralığa düşer.

Bu geç fark edilebilir – çoğu zaman ancak rapor akla yatkın görünmediğinde. İş o zaman büroya kalır, bedelini de siz ödersiniz. Bu yüzden hesap planı sorusu sorduğunuz ilk sorudur, sonuncusu değil.

İkinci tuzak büro değişikliğiyle ilgilidir: yeni müşaviriniz SKR04, eskisi SKR03 tutuyorsa geçmiş için bir felaket değildir – kapanmış yıllar olduğu gibi kalır. Geçiş yeni hesap dönemine planlanır.

office1.cloud'da hesap planını ayarlamak

Easy Invoice'ta ayarı Ayarlar › SKR hesap planı altında bulursunuz. Orada tek tıkla SKR03 veya SKR04 yüklersiniz ve hangi planın aktif olduğunu belirlersiniz. İhtiyaç duymadığınız hesapları gizlersiniz, kendi hesaplarınızı eklersiniz. Sık kullandıklarınızı favori olarak işaretleyin ki atama sırasında en üstte çıksınlar.

Bilmeniz gerekenler:

• Hesap planlı muhasebe işlevi Standard tarifesinden itibaren dahildir.
• Seçilen plan, mali müşavirinize giden DATEV dışa aktarımındaki hesap numaralarını belirler.
• Kayıt bulunduğu anda geçiş engellenir – yukarıya bakınız.
• Easy Invoice bilanço hazırlamaz. Bilanço düzenliyorsanız, burada SKR04 her şeyden önce verilerinizin büroya doğru ulaşmasını sağlar.

Atanan hesapların raporlarınıza nasıl yansıdığını BWA'yı kendiniz hazırlayın yazısı gösterir. Atamanın günlük belge akışında nasıl işlediği ise Gelen faturaları yönetmek yazısında anlatılıyor.

Sık sorulan sorular

SKR03 ile SKR04 arasındaki fark tek cümleyle nedir? SKR03 hesapları işletme sürecine, SKR04 ise finansal tabloların yapısına göre sıralar – işlemler aynıdır, yalnızca numaralar değişir.

Şahıs işletmesi için SKR03 mü SKR04 mü? EÜR tutan biri SKR03 ile rahat eder. Gönüllü olarak bilanço düzenliyorsanız SKR04 daha iyi uyar. Büronuz sizin için bir plan açtıysa onun ayarı geçerlidir.

§ 19 UStG kapsamındaki küçük işletmeler için SKR03 mü SKR04 mü? SKR03. Bu Alman düzenlemesinde EÜR tutarsınız ve SKR04'ün bilanço sıralaması size bir şey kazandırmaz. Faturalarınızda nelerin bulunması gerektiği KDV'siz fatura yazısında anlatılıyor.

Serbest meslek sahipleri için SKR03 mü SKR04 mü? Serbest meslek sahipleri kazancını § 4 fıkra 3 EStG uyarınca EÜR ile tespit eder ve defter tutma yükümlülüğüne tabi değildir. Bu nedenle doğal seçim SKR03'tür. Bu gruba girip girmediğinizi Freiberufler mi Gewerbe mi yazısı açıklığa kavuşturur.

GmbH için SKR03 mü SKR04 mü? GmbH bilanço düzenler, bu yüzden uygulamada genellikle SKR04 tutulur. Zorunlu değildir – belirleyici olan büronuzun neyle çalıştığıdır.

Hesap planını yıl ortasında değiştirebilir miyim? Teknik olarak neredeyse hiçbir zaman, anlamlı olarak daha da nadiren. Kayıtlar oluştuğu anda aktif planın hesaplarına bağlanır. Geçişi bir sonraki hesap dönemine planlayın ve önceden müşavirinizle konuşun.

Hesapların tam listesini nereden alırım? Doğrudan DATEV'den PDF olarak: SKR 03 ürün no. 11174, SKR 04 ürün no. 11175, her biri yıl bilgisiyle. Yıla dikkat edin – planlar her yıl güncellenir.

SKR03 ve SKR04 dışında başka planlar var mı? Evet, DATEV belirli sektörler ve hukuki biçimler için başka planlar da tutar. Küçük işletmeler ve serbest çalışanlar için yolların neredeyse tamamı SKR03 ya da SKR04'ten geçer.