PAngV: kortingen en doorgestreepte prijzen in Duitsland

Verkoopt u aan consumenten in Duitsland en streept u een prijs door of adverteert u met een korting in procenten, dan mag de vergelijkingsprijs alleen de laagste prijs zijn die u zelf in de 30 dagen daarvoor hebt gevraagd. Het percentage moet van precies die prijs worden berekend, en de vermelding moet goed leesbaar naast de actieprijs staan, niet in een voetnoot. Dat geldt voor elke kortingsactie gericht op particulieren, in de webshop, op een marktplaats of in de winkel, op Black Friday net zo goed als op elke andere dag. Een overtreding kost een sommatie en in een bestuurlijke procedure tot 25.000 euro.

Inhoud

• Voor wie geldt de Preisangabenverordnung?
• Wat moet er altijd bij de prijs staan?
• Welke prijs mag ik doorstrepen?
• Moet ik bij „20 % op alles" elke prijs aanpassen?
• Mag ik de adviesprijs doorstrepen?
• Nieuwe artikelen, kortingscodes, loyaliteitskortingen: de uitzonderingen
• Doorgestreepte prijzen bij eBay, Amazon en Shopify
• Wat gebeurt er bij een overtreding?
• Veelgestelde vragen

Voor wie geldt de Preisangabenverordnung?

Voor iedereen die in Duitsland iets aan particulieren aanbiedt of daarvoor reclame maakt. Of u een winkel hebt, een eigen webshop of via eBay verkoopt, maakt geen verschil. Zodra een consument uw prijs kan zien, geldt de verordening.

Niet bedoeld zijn aanbiedingen die zich uitsluitend tot zakelijke klanten richten. § 1 van de Preisangabenverordnung (PAngV, de Duitse prijsaanduidingsverordening) regelt „de aanduiding van prijzen voor goederen of diensten door ondernemers tegenover consumenten". Een pure groothandelsshop met toegangscontrole valt erbuiten. Een shop die beide bedient, valt erbinnen: voor de consumenten gelden de plichten dan op elke pagina die zij kunnen zien.

De 30-dagenregel voor kortingen heeft een tweede grens: zij geldt alleen voor goederen. Wie een dienst goedkoper aanbiedt, bijvoorbeeld een reparatie of een cursus, hoeft de oude prijs niet volgens deze regel te noemen. Misleiden mag hij evenmin; dat verbiedt het mededingingsrecht los van de verordening.

De regel zelf is geen Duitse eigenaardigheid. Zij zet artikel 6 bis van de Europese prijsaanduidingsrichtlijn om, zodat hetzelfde beginsel in elk EU-land geldt. Wat verschilt zijn de details van de handhaving, en dit artikel beschrijft de Duitse versie.

Of u überhaupt als ondernemer geldt, bepaalt niet de verordening maar uw optreden op de markt. Waar de grens ligt, staat in het artikel Vanaf wanneer ben ik zakelijk verkoper op eBay en co?.

Voor de factuur na de koop geldt de verordening niet meer; daar telt de btw-wet. Met een factuurprogramma factureert u de geadverteerde actieprijs dan zoals de klant hem heeft gezien. Welke gegevens op de factuur verplicht zijn, staat in het artikel Een factuur schrijven.

Wat moet er altijd bij de prijs staan?

Drie gegevens, los van elke korting. Wie ze weglaat, overtreedt de verordening al vóór de eerste actie.

De prijs per eenheid is het punt dat kleine shops het vaakst over het hoofd zien. Wie 250 gram koffie voor 6,90 euro verkoopt, moet er „27,60 euro/kg" bij zetten. Wie een rol cadeaulint van tien meter verkoopt, heeft de meterprijs nodig. Uitzonderingen zijn er onder meer voor verpakkingen onder tien gram of tien milliliter, voor automaten en voor boerderijwinkels, kiosken en vergelijkbare kleine verkooppunten met persoonlijke bediening.

Welke prijs mag ik doorstrepen?

Alleen de laagste prijs die u zelf in de laatste 30 dagen vóór de actie hebt gevraagd. Niet de prijs van gisteren, niet de „normale" prijs, niet de catalogusprijs. § 11 lid 1 PAngV eist bij „elke bekendmaking van een prijsverlaging voor een goed de laagste totaalprijs aan te geven die de ondernemer binnen de laatste 30 dagen vóór toepassing van de prijsverlaging tegenover consumenten heeft toegepast".

Een voorbeeld met cijfers, zoals het in de Black Week voortdurend voorkomt:

Wie hier 59,90 euro doorstreept en „min 33 procent" schrijft, overtreedt de verordening. De laagste prijs van de laatste 30 dagen was 49,90 euro, en 39,90 euro is daarvan maar 20 procent minder.

Het Hof van Justitie van de Europese Unie heeft het tweede deel van deze regel op 26 september 2024 verduidelijkt (zaak C-330/23, Aldi Süd): het geadverteerde percentage moet betrekking hebben op de 30-dagenprijs. Het volstaat niet om de 30-dagenprijs ergens erbij te zetten en de korting van een hogere prijs te berekenen.

Het Duitse Bundesgerichtshof heeft op 9 oktober 2025 de vorm geregeld (zaak I ZR 183/24): de vermelding moet gebeuren „op een voor de aangesproken consument ondubbelzinnige, duidelijk herkenbare en goed leesbare wijze". In de beslechte zaak stond de actieprijs 4,44 euro groot, een vergelijkingsprijs 6,99 euro klein met „min 36 procent", en de eigenlijke 30-dagenprijs alleen in een verwarrend geformuleerde voetnoot. Dat is niet genoeg.

Zo ziet een prijsaanduiding eruit die beide uitspraken naleeft:

Merino trui
39,90 €        −20 %
Laagste prijs van de laatste 30 dagen: 49,90 €

Drie dingen zijn beslissend: de vergelijkingsprijs staat direct bij de actieprijs, hij is leesbaar groot en het percentage klopt ermee. Of u de oude prijs doorstreept of als zin noemt, is aan u. Wat niet kan: een sterretje en de uitleg onderaan de pagina.

Moet ik bij „20 % op alles" elke prijs aanpassen?

Nee, de prijskaartjes hoeft u niet te herschrijven. Maar de 30-dagenregel geldt voor elk afzonderlijk product toch.

§ 9 lid 1 PAngV stelt „naar kalenderdagen in tijd begrensde en door reclame of op andere wijze bekendgemaakte algemene prijsverlagingen" vrij van de plicht om voor elk artikel een nieuwe totaalprijs te tonen. De klant mag de 20 procent zelf aftrekken. De uitzondering reikt echter niet verder: de prijs waarvan hij aftrekt, moet voor elk artikel de laagste prijs van de laatste 30 dagen zijn. In de webshop betekent dat dat de prijs op elke productpagina die 30-dagenprijs is, of dat hij daar staat.

Daaruit volgt de belangrijkste regel voor het plannen van een actie: in de 30 dagen vóór de start geen prijs verhogen. Verhogen is niet verboden, het levert alleen niets op: als vergelijkingsprijs blijft de oude, lagere prijs tellen. Wie op 1 november de prijzen met 20 procent verhoogt en op 27 november „20 % op alles" belooft, heeft geen korting gegeven maar de oude prijs hersteld, en moet de oude prijs als vergelijking noemen. Precies dat geval wil de verordening voorkomen, en precies daar beginnen de sommaties.

Wilt u prijzen blijvend verhogen, doe het dan na de actie en met aankondiging. Hoe klanten dat het best opnemen, staat in het artikel Prijzen verhogen: zo communiceert u aanpassingen goed.

Eén bijzonder geval is toegestaan: als u de korting binnen een lopende actie stap voor stap verhoogt, bijvoorbeeld 10 procent op maandag, 20 procent op woensdag, 30 procent op vrijdag, mag u volgens § 11 lid 2 PAngV gedurende de hele actie de prijs van vóór de actie als vergelijking noemen. Voorwaarde: de korting stijgt zonder onderbreking. Gaat de prijs tussendoor weer omhoog, dan begint de telling opnieuw.

Mag ik de adviesprijs doorstrepen?

Ja, als de klant ondubbelzinnig ziet dat het de aanbeveling van de fabrikant is en niet uw vroegere prijs. Zodra de weergave op een korting op uw eigen prijs lijkt, geldt de 30-dagenregel ook hier, en was de adviesprijs de verkeerde vergelijkingsprijs.

De rechters trekken de grens momenteel verschillend:

Beide zaken liggen daarmee bij het Bundesgerichtshof. Tot het beslist, is de veilige vormgeving deze: de adviesprijs uitgeschreven of als „UVP" in dezelfde lettergrootte als de prijs, zonder percentage en zonder rode kleur, en niet naast echte kortingen op dezelfde pagina. Wie de adviesprijs op een korting laat lijken, wordt aan de regels voor kortingen gemeten.

Twee voorwaarden gelden altijd: de adviesprijs moet daadwerkelijk door de fabrikant zijn uitgesproken en nog gelden. Een aanbeveling die de fabrikant allang heeft verlaagd, is geen vergelijkingsprijs meer maar een fictieve prijs.

Nieuwe artikelen, kortingscodes, loyaliteitskortingen: de uitzonderingen

Vier gevallen waarin u geen of een andere vergelijkingsprijs nodig hebt:

Niet op deze lijst staat de bundelaanbieding („twee voor de prijs van één"). Zij is geen prijsverlaging in de zin van § 11 zolang u de bundelprijs niet met doorgestreepte losse prijzen adverteert. Zodra u „u bespaart 29,90 euro" erbij schrijft, rekent u weer met een vergelijkingsprijs, en die moet kloppen.

Doorgestreepte prijzen bij eBay, Amazon en Shopify

Het platform neemt u de verantwoordelijkheid niet uit handen. Verantwoordelijk voor de prijs is altijd degene die verkoopt. Wat verschilt, is de techniek:

eBay kent twee soorten vergelijkingsprijzen en regelt beide in een eigen beleidsregel: de adviesprijs van de fabrikant en de „vorige prijs", dus uw eigen eerdere prijs. Voor de vorige prijs neemt eBay de 30-dagenregel letterlijk over: hij moet „de laagste eerdere verkoopprijs van de verkoper" zijn, „die gedurende een periode van minstens 30 dagen vóór de bekendmaking van de prijsverlaging is toegepast". eBay kan daarvoor bewijzen opvragen, bijvoorbeeld verkooprapporten, en verwacht die binnen twee tot drie dagen. Wie ze niet levert, riskeert blokkering van het account of verlies van de status Topverkoper.

Amazon is zelf veroordeeld: het Landgericht München I heeft op 14 juli 2025 (4 HK O 13950/24, niet onherroepelijk) doorgestreepte prijzen tijdens de Prime Deal Days afgekeurd die verwezen naar de adviesprijs of naar een „gemiddelde verkoopprijs" in plaats van naar de laagste prijs van de laatste 30 dagen. Voor u als verkoper betekent dat: wat Amazon uit uw prijsvelden toont, wordt aan dezelfde regels gemeten. Vul in het veld voor de adviesprijs alleen een aanbeveling in die de fabrikant echt uitspreekt en die u kunt aantonen. Hoe u een actieweek op Amazon verder voorbereidt, staat in het artikel Amazon Prime Day: noodplan voor verkopers.

Shopify heeft een veld „Vergelijkingsprijs" dat de doorgestreepte prijs maakt. Het slaat geen geschiedenis op. Of de waarde erin de laagste prijs van de laatste 30 dagen is, weet alleen wie zijn eigen prijswijzigingen heeft opgeschreven. Houd daarom per product een lijst met datum en prijs bij, of gebruik een extensie die de 30-dagenprijs zelf berekent. WooCommerce en Shopware werken zonder extra module net zo zonder geschiedenis.

Wat gebeurt er bij een overtreding?

Meestal een sommatie, in het slechtere geval een boete. Beide komen niet van de belastingdienst, maar van concurrenten, consumentenorganisaties en mededingingsverenigingen.

De sommatie eist een onthoudingsverklaring en vergoeding van de advocaatkosten. Wie die ondertekent en later dezelfde fout maakt, betaalt de afgesproken contractuele boete. Wie niet ondertekent, riskeert een verbodsvordering. Wie daarna doorgaat, betaalt een door de rechter vastgestelde dwangsom.

Daarnaast is de overtreding een bestuurlijke overtreding. § 20 PAngV noemt uitdrukkelijk het geval dat iemand in strijd met § 11 lid 1 de laagste totaalprijs „niet, niet juist of niet volledig" aangeeft. De boete kan volgens § 3 lid 2 van de Duitse wet op economische delicten tot 25.000 euro bedragen.

Probeer Easy Invoice 10 dagen gratis – zonder betaalgegevens, de proef eindigt vanzelf.

Veelgestelde vragen

Moet ik de oude prijs noemen als ik de prijs gewoon verlaag?

Nee. De plicht ontstaat pas met de „bekendmaking van een prijsverlaging". Wie de prijs van 59,90 op 49,90 euro zet en er niets bij zegt, heeft geen vergelijkingsprijs nodig. Zodra bij het product „korting", „aanbieding", „actie" of een doorgestreepte prijs staat, is de verlaging bekendgemaakt en geldt de 30-dagenregel.

Wat geldt voor de volgende actie na Black Friday?

De actieprijs wordt de vergelijkingsprijs. Wie op 27 november 39,90 euro heeft gevraagd, mag in de decemberuitverkoop niet weer 59,90 euro doorstrepen, maar alleen 39,90 euro, tot er sinds het einde van de actie 30 dagen zijn verstreken. Wie drie acties na elkaar plant, plant ze dus het best als één stapsgewijze verlaging volgens § 11 lid 2 of laat 30 dagen tussen de acties.

Mag ik in Duitsland met „Black Friday" adverteren?

Ja. Het woordmerk „Black Friday" is volledig uit het register van het Duitse octrooi- en merkenbureau geschrapt. Het Landgericht Berlin heeft de doorhaling in 2021 bevolen, het Kammergericht heeft die op 14 oktober 2022 bevestigd (5 U 46/21) en het Bundesgerichtshof heeft het beroep daartegen in 2023 verworpen. Sommaties wegens het begrip, zoals die er vroeger waren, hebben geen grondslag meer. In 2026 valt Black Friday op 27 november, Cyber Monday op 30 november.

Geldt de 30-dagenregel ook in de fysieke winkel?

Ja. De verordening maakt geen onderscheid tussen webshop en winkel. Het koffie-arrest van het Bundesgerichtshof betrof een folder voor filialen. Ook het prijskaartje aan het schap moet de laagste prijs van de laatste 30 dagen leesbaar noemen als ernaast een korting staat.

Hoe lang moet ik mijn prijshistorie bewaren?

Een wettelijke termijn is er niet. U hebt de historie echter nodig om in een geschil te bewijzen dat uw vergelijkingsprijs de laagste van de laatste 30 dagen was, en eBay verlangt precies dat bewijs binnen enkele dagen. Bewaar per product datum en prijs van elke wijziging minstens zolang een sommatie mogelijk is, dus tot na het lopende jaar.

Hoe moet de vermelding van de oude prijs luiden?

De verordening schrijft geen formulering voor, alleen de inhoud: de laagste totaalprijs van de laatste 30 dagen, ondubbelzinnig en goed leesbaar. „Laagste prijs van de laatste 30 dagen: 49,90 €" direct onder de actieprijs heeft zich bewezen. Een doorgestreepte prijs zonder uitleg is toegestaan als het die prijs is; maar hij zegt de klant niet waarop hij betrekking heeft en beschermt u minder als een concurrent hem anders leest.

Geldt dit alles ook als ik alleen aan bedrijven korting geef?

Nee. Wie alleen zakelijke klanten aanspreekt en dat ook afdwingt, bijvoorbeeld met een registratie als ondernemer vóór de prijs zichtbaar wordt, valt niet onder de verordening. Maar zodra dezelfde prijs ook voor een consument zichtbaar is, gelden de plichten volledig voor die weergave.

Bronnen

• § 1 Preisangabenverordnung – Anwendungsbereich
• § 3 Preisangabenverordnung – Pflicht zur Angabe des Gesamtpreises
• § 4 Preisangabenverordnung – Pflicht zur Angabe des Grundpreises
• § 6 Preisangabenverordnung – Fernabsatzverträge
• § 9 Preisangabenverordnung – Ausnahmen bei Preisermäßigungen
• § 11 Preisangabenverordnung – Zusätzliche Preisangabenpflicht bei Preisermäßigungen
• § 20 Preisangabenverordnung – Ordnungswidrigkeiten
• § 3 Wirtschaftsstrafgesetz 1954 – Preisverstöße
• Bundesgerichtshof, persbericht over het arrest van 9 oktober 2025, I ZR 183/24
• Hof van Justitie van de EU, arrest van 26 september 2024, C-330/23 (Aldi Süd)
• Oberlandesgericht Düsseldorf, arrest van 18 december 2025, I-20 U 43/25
• Oberlandesgericht Düsseldorf, persbericht van 18 december 2025
• Oberlandesgericht Köln, arrest van 15 mei 2026, 6 U 92/25 (volledige tekst)
• Verbraucherzentrale Baden-Württemberg, persbericht over het vonnis van het Landgericht München I van 14 juli 2025
• eBay, beleidsregel voor adverteren met vergelijkingsprijzen
• Noerr, het geschil over het merk „Black Friday" is beëindigd (doorhaling, KG 5 U 46/21)